13 okt
Geschreven door Gemma Andriessen

Zwangere tienermeisjes in Mangochi, Malawi

Net nieuw bij Amref Flying Doctors, ben ik begin September op reis geweest naar Malawi. Daar heb ik samen met de collega’s van Amref Malawi de regio ‘Mangochi’ bezocht. Mangochi is een district in het oosten van Malawi, waar veel mensen van de islamitische Yao stam wonen. Het is één van de armste regio’s van het land. Binnen de Yao stam is het heel normaal voor meisjes om al op vroege leeftijd te trouwen en kinderen te krijgen, 33% van de meisjes zijn getrouwd en 48% hebben hun eerste kind voor hun 18e levensjaar!

En er zijn zelfs veel meisjes die voor hun 15e al een kind hebben. Veel van deze jonge zwangerschappen zijn niet gewenst en zorgen voor lichamelijke complicaties waar ze hun leven lang last van houden, zoals fistula, omdat hun jonge lichaam hier nog niet klaar voor is. Daarnaast is zwangerschap één van de belangrijkste redenen waarom meisjes hun school niet afmaken.

Tijdens mijn bezoek aan Mangochi praat ik met jongeren, met medewerkers van het lokale ziekenhuis en van de overheid.

Eén van de jongeren die ik spreek, is Kumbukani, een enthousiaste jongen die als jongerenvertegenwoordiger optreedt en probeert aandacht te vragen in de regio voor beter onderwijs en gezondheidszorg voor jongens en meisjes. Hij vertelt mij dat één van de redenen dat meisjes zo jong zwanger worden, is vanwege de overgangsrituelen in de Yao stam, genaamd ‘kusasa fumbi’. Rond hun 11e levensjaar is het gebruikelijk dat jongens en meisjes een week op ‘initiatie kamp’ gaan. Ze leren hier over tradities van de stam, over hygiene, maar ook sexualiteit. Centraal staat ‘sexles’ van oudere tantes en ooms, waarbij meisjes leren hoe ze jongens kunnen bevredigen en gestimuleerd worden om zo snel mogelijk seks te hebben. Als gevolg hiervan, worden veel meisjes zwanger en snel uitgehuwelijkt (om de familie-eer hoog te houden).

 Tijdens mijn bezoek aan het ziekenhuis zie ik al die jonge meiden op de kraamafdeling. Eén hoogzwanger meisje is 12 jaar.

Amref Flying Doctors in Malawi is net van start gegaan met een nieuw programma in Mangochi. Het doel is om deze meiden te helpen en tienerzwangerschap tegen te gaan, door deze overgangsrituelen te veranderen. Dit gebeurt in dialoog met stamoudsten, met ‘tantes’ en ‘ooms’, met de ouders en met deze jongens en meisjes zelf. Centraal staat dat het zeker waardevol is om jongens en meisjes seksuele voorlichting te geven, maar met meer nadruk op veilige seks en het aangeven (en herkennen) van je eigen grenzen. Ik was erg onder de indruk van de kennis en kunde van de lokale Amref medewerkers, die de Yao stam heel goed kennen, de lokale taal spreken en een goede relatie hebben met veel van de stamoudsten.

Gemma Andriessen is Programma manager bij Amref Flying Doctors.